DETEKTYW HISTORII: Ptaki

4 KOMENTARZE

  1. Witom ze wieczora

    Piynkny temat i ino aze sie prosi jedyn odcinkek ze lesnikami w czasie wiosynno-letnim na naszych zielonych terynach. Odymie w tym synsie richtik wielko pros’ba o wiyncyj, bo niy ino wiela fajnych i ciekawych pozycji o przirodzie ziymi glywickyj bouy wydowane w czasach downych (niymieckich) i znons’c’ idzie tam np wiadomos’ci bez kere momy hercklekoty jak przistoi na pasjonatow przirody naszyj ziymi – niych ino spomna piykne downe fotografie zodkich drzew w okryngu ziymi glywickyj, abo spominki o znalezionych sam przez grzibiorzy truflach. To naszo ziymia symbolicznie zostaua na zawsze uczczono we takich mianach jak np „Rubus glivicensis”, czyli po polsku by sie padauo Jeżyna gliwicka. Inksze miana kere niy odmowia se sam wypowiedziec’ to „Denticula gliwicensis”, abo „Magnolia gliwicensis”. Ale som i przipadki kere inaczyj sie wszkryfuy we te nazywnictwo ze naszom glywickom ziymiom zwionzane, bo np inkszo podobno ciekawostka ze przirody kero je zwionzano ze Glywicami(Glywicoma) to jedyn rodzaj algi. . Jedyn chop kerymu bouo Janisch znod kole Glywic zodki rodzaj algi kamiynnyj kero nozwano potym boua „Stauroneis Janischii”.
    Do tyj kolekcji cza dodac‘ jeszcze jedyn insekt a mianowicie „Hemiberlesia gliwicensis” inaczyj „Abgrallaspis gliwicensis”.
    Tosz to ale tysz dzisiejszsze czasy niydaleko Glywic som udokumyntowane np gniazdym od orua – kaj to ale niy zdradza (ze wiadomych wzglyndow). Przinajmiyj pora lot tymu tak bouo! W tym synsie mozno lesniki by poradziyli piyknie to w jednym odcinku wszysko pokozac’ szyrzyj i wiyncyj nom laikom, ale laikom kerzy pszajom naturze i chcom sie dowiedziec’ wiyncyj o niyj..
    Jo kedys’ tak do szpasu ze starych orginalnych tekstow poskuodou take cos’ w stylu bojki o okolicy we keryj zech sie urodziou i wychowou czyli okolicy Laband. Ja nasze lasy i pola i pasiyki to niy ino „diobelsko aleja” kero kludzioua do „diobelskego kamiynia” abo labondek kery roz za razym zimuje kole szlojzy we Laband /to od pokolyn’!. Ale kuknijcie same pod tym linkym jak to widziou znany s’lonski rojber downo tymu, we czasie jak sam „rojbrowou” wele Laband:

    http://schlesien.nwgw.de/foto/albums/userpics/skarby%20rojbra%20Pistulki.pdf

    idzie tysz tam wlys’ bez tyn link:

    http://schlesien.nwgw.de/foto/displayimage.php?album=1174&pos=0

  2. Piyknie Witom,

    Jako ze moje wszkryfniyncie wiyncyj jak 24 godziny sie niy pokozuje, bezto szkryflom sam jeszcze roz. Pieron wiy co redakcja tam wyrobio. Napomniouech juz niyroz ize niykere wszkryfnincia sie niy pokazujom, abo pokazujom ze opuzniyniym. Prosiouech tysz kedys’ o dokuadne dane, jaki program je poczebny coby oglondac’ programy na zywo, ale odpowiedzi tysz niyma do dzisiej. Hm, …

    No tosz troszka o tyj naturze kero we ostatnim „dedetktywie” poruszono boua tematym ptokow. Jo niy byda sam wiela o ptokach szkryflac’. Mozno ze ciekawostek wymiynia ino cosik ze ostatniego czasu (pora lot tymu bouech we okolicach Glywic, i wiym ze gniazdowou tu wtedy orzeu. Kaj dokuadnie to bouo to niy byda sam zdradzou (ze wiadomych wzglyndow), ale wiym ze i wiyncyj ludzi o tym wiy. To jedna ze ostatnich ciekawostek, a teroski przen’da do geszichty – jak przistauo na „Detektywa historii” i troszka we temacie o przirodzie wogole, sam narichtowouech cosik ze tematu co moge byc’ i do szpecow i do laikow ciekawe a co je juz historyczne richtik.
    Downo prasa (sto i wiyncyj lot curik) zawiyro piykne obrozki rzodkich egzymplarzy drzew z naszego okryngu, – to se kozdy som wysznupac’ gibko poradzi. Jo ale wysznupouech tysz wiadomos’ci o znalezionym np we”Labander Wald egzymplarzu trufla. Jako grzibiorz, wiedziouech ize te trufle (Choiromyces maeandriformis) wystympujom i we lasach nadodrzan’skich, ale ze i kole Glywic to bouech richtk zaskoczony. Przeglondouech roztomaite stare teksty i natrefiouech na wiadomos’ci kere utrwalouy sie we geszichcie i przirodzie ciekawie jak idzie o naszo ziymia. Wymiynic’ sam poczebuja ino take miana jak idzie o roztomite flance, flyje i inksze „zywe”;

    „Rubus glivicensis” czyli ajnfachowo po polsku „jeżyna gliwicka”
    „Denticula gliwicensis”
    „Magnolia gliwicensis”
    „Hemiberlesia gliwicensis” (rodzaj insekta)
    ” Callistocythere gliwicensis”

    Niy od razu kozdy wiy ize tysz ze naszom glywickom przirodom mo scisuy zwionzek ale i np „Stauroneis Janischii”. Sam sie rozchodzi o zodki rodzaj algi kamiynnyj, kero odkrou pod Glywicami downo tymu chop o mianie Janisch.

    To take ciekawostki kere wystympowauy i wystympujom we ojczyz’nie naszego „diobelskego kamiynia”, kery znondziecie we „Labander Wald” (las kole Laband) a kery je oznaczony na downych mapach, dondziecie do niego resztkom downyj tzw „diobelskyj alei ” – 45 krokow na prawo od szosy kero kludzi na Pyskowice, i potym leko odbic’ trocha krokow na poudnie. Co ciekawy tyn kamiyn bou kedys’ duzo wiynkszy, ino ze go probowali szpryngnonc’ (tak jak wysadzony do luftu bou downiyj znany inkszy gornos’lonski suawny „kamiyn’ s’w. Jadwigi” niystety), i tela ze naszego „diobelskego kamiynia” odszpryngli ize furom podobno to wywoziyli. Downe teksty na temat tego „kamiynia” godajom o wymiyrach wiyncyj jak druge tela srogich (jedyn z pomiarow tego kamiynia z downych czasow przesuoech, jak se dobrze przipominom, kedys’ Panu Marianowi – i juz ino tyn pomiar pokazuje ze tyn kamiyn bou wczes’niyj wiynkszy, a jak porownac’ downe (wiyncyj jak 100 lot curik) i dzsiejsze fotki, to widac’ ize je on tysz naruszony i trocha we pozycji we keryj sie znonduje — podobno i bou podkopywany bo wedog inkszych (myniyj znanych) legynd miou byc’ pod nim „skarb” zakopany. ale niy o kamiyniach sqm mo byc’ ino o flancach i „zywym”.

    Kedys narichtowouech i taki tekst o tyj naszyj bajkowyj przirodzie, kery niy ino wionze razym geszichta i prziroda, ale i downe legyndy miyszo ze s’wiatym natury i moich spomniyn’ ze czasow jak zech jeszcze bou bukslik i lotou po polach wele Laband we krotkich galotach. Kuknijcie prosza sam (na kon’cu pod tekstym som do niego ilustracje!):

    http://schlesien.nwgw.de/foto/albums/userpics/skarby%20rojbra%20Pistulki.pdf

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę zatwierdź swój komentarz!
Podaj swoje imię i nazwisko