Pamięci bohaterów. Alert przy grobach Westerplatczyków już w sobotni poranek

W piątek, 1 września punktualnie o godz. 4.45 rozpoczną się uroczystości przy grobach westerplatczyków na cmentarzu parafialnym w Bojkowie.

Zaproszenie od organizatorów Bojkowskiego Września

W 1918 roku, po 123 latach niewoli, Polska odzyskała niepodległość za którą tak bardzo tęskniła. 11 listopada ogłoszono świętem narodowym i uroczyście nazwano Dniem Niepodległości. Niestety, w 1939 roku nasza wolność znów została zagrożona. Jako pierwsi, w obronie Niepodległej Rzeczpospolitej bohatersko stanęli wtedy żołnierze stacjonujący na Westerplatte, którzy od 1 do 7 września 1939 r. stawiali opór niemieckiemu najeźdźcy. Byli wśród nich chorąży Edward Szewczuk oraz kapral Michał Plewak, których miejscem pochówku stał się parafialny cmentarz w dzielnicy Gliwic, Bojkowie. W stulecie odzyskania przez Polskę niepodległości pragniemy przywołać ich życiorysy w kontekście powstającej na nowo ojczyzny oraz walki o jej utrzymanie.

Nasi Westerplatczycy to świadkowie rodzącej się II Rzeczpospolitej którzy włączyli się czynnie w współtworzenie Niepodległej Polski.

Obaj urodzili się w Podhorcach, na Kresach, w czasie zaboru Austriackiego. Młodszy, Michał Plewak, pełnił służbę jako ochotnik I Deonu żandarmerii wojskowej w Warszawie. Następnie, będąc wykształconym w Złoczowskiej szkole budowlańcem, przystąpił do odbudowy powojennych zgliszczy.

Starszy, Edward Szewczuk walczył o odzyskanie ziem Polskich z rąk Ukraińców. W swoim życiorysie zanotował takie słowa … z dniem 1 listopada 1918 r. zgłosiłem się do 1-ego pułku kolejowego w Krakowie. W tym czasie brałem czynny udział w obronie Przemyśla i Lwowa (…).

W oparciu o historię Westerplatczyków z Bojkowa oraz ich krajanów, warto w tym wyjątkowym roku podkreślić elementy polskich losów w tym historię trudnych walk o Kresy Wschodnie.

Detektyw Historii do zobaczenia w każdą środę (powtórka w sobotę) w Telewizji Imperium dostępnej w sieciach światłowodowych firmy Imperium Telecom. Premiera o godz. 16:30! Powtórki co dwie godziny – tj. o 18:30, 20:30, 22:30.

Mija 250 lat od zawiązania konfederacji barskiej, zbrojnego związku szlachty polskiej, utworzonej w Barze na Podolu, uznawanej dziś za jeden z pierwszych odruchów niepodległościowych w XVIII wieku.

Jednocześnie obchodzimy 100-lecie Obrony Lwowa i Kresów Wschodnich. 1 listopada 1918 r., rozpoczęły się polsko-ukraińskie walki o Lwów. W naszych szeregach walczyło blisko 1,5 tys. młodych ludzi, którzy nie ukończyli nawet 17 roku życia. To właśnie oni, nazwani później Orlętami Lwowskimi, spoczywają na łyczakowskim cmentarzu. 22 listopada 1918 r. wojska ukraińskie zostały wyparte ze Lwowa po ataku podjętym przez polskich obrońców miasta oraz odsieczy oddziałów dowodzonych przez ppłk. Michała Tokarzewskiego-Karaszewicza.

Ważną datą z czasów II Wojny Światowej jest 75. rocznica Zbrodni Wołyńskiej, której ofiarami stało się ok. 100 tys. Polaków. Wspomnienie związane jest z wydarzeniami z lat 1943-1947 r., kiedy to Ukraińska Powstańcza Armia UPA dokonała skoordynowanego ataku na polskich mieszkańców Wołynia i Galicji Wschodniej.

Wspomniane wyżej wydarzenia łączą się z naszymi Westerplatczykami z Bojkowa: z miejscem ich urodzenia, wychowania i młodości. To Kresy, utracona kraina, której wspomnienie jest bardzo ważnym elementem zrozumienia polskiej historii.

W świętowaniu Niepodległości Polski nie możemy skupiać się jedynie na dacie 11 listopada. Warto, żeby obchody odzwierciedlały fakt, że polska droga do niepodległości była długim procesem. Wspomnijmy zatem i inne, równie ważne wydarzenia:

Oto mija 550 lat od powstania pierwszych polskich instytucji demokratycznych. Początkiem naszego parlamentaryzmu było zwołanie w Piotrkowie w roku 1468 pierwszego sejmu walnego Królestwa Polskiego.

445 lat temu spisano tzw. konfederację warszawską (jej istotnym elementem był też punkt dotyczący tolerancji religijnej). Ta rocznica poprowadzi nas z kolei do upamiętnienia pierwszej wolnej elekcji.

335 lat temu, 12 września 1683 r., oblegająca Wiedeń armia Imperium Osmańskiego, pod dowództwem wielkiego wezyra Kara Mustafę, została rozbita przez wojska koalicji polsko-niemieckiej prowadzone przez króla Jana III Sobieskiego.

155 lat temu, w nocy z 22 na 23 stycznia 1863 r., Tymczasowy Rząd Narodowy ogłosił wybuch Powstania Styczniowego.

100 lat temu, 11 listopada 1918 r., Rada Regencyjna przekazała naczelne dowództwo wojsk polskich Józefowi Piłsudskiemu.

W 1937 r. Sejm RP ustanowił w dniu 11 listopada państwowe obchody Święta Niepodległości.

75 lat temu, 26 marca 1943 r., Grupa Szturmowa Szarych Szeregów przeprowadziła akcję odbicia aresztowanego przez Gestapo Jana Bytnara „Rudego”, która do historii przeszła jako Akcja pod Arsenałem.

19 kwietnia tego samego roku, wybuchło powstanie w warszawskim getcie. „Są takie piękne słowa: godność, człowieczeństwo. Tego broniliśmy” – mówił o podjętej wtedy walce Marek Edelman, jeden z przywódców powstania.

75 lat temu, w nocy z 26 na 27 kwietnia 1943 r., z niemieckiego obozu Auschwitz uciekł rtm. Witold Pilecki, współzałożyciel Tajnej Armii Polskiej, oficer KG AK, który 3 lata wcześniej dobrowolnie poddał się aresztowaniu i wywózce, aby zdobyć informacje o obozie. Uczestniczył w Powstaniu Warszawskim a od 1945 r. walczył wraz z 2. Korpusem Polskim we Włoszech. Po powrocie do Polski został aresztowany przez władze komunistyczne, po brutalnym śledztwie skazany na śmierć i stracony.

Historia najnowsza naszej państwowości obfitowała w tak wybitne postaci jak:
Józef Hartman, pułkownik Wojska Polskiego zwany ojcem Cichociemnych.
major Henryk Sucharski – dowódca WST Westerplatte
Winicjusz Weretczuk, Żołnierz Niezłomny, założyciel śląskiej organizacji Wolność i Niezawisłość,
Zofia Kossak-Szcucka – powieściopisarka, współzałożycielka dwóch tajnych organizacji w okupowanej Polsce: Frontu Odrodzenia Polski oraz Rady Pomocy Żydom Żegota.
Zbigniew Herbert – polski poeta, eseista, dramaturg,; kawaler Orderu Orła Białego
Irena Sendlerowa – polska działaczka społeczna i charytatywna, kierowniczka referatu dziecięcego Rady Pomocy Żydom („Żegoty”), której działania przyczyniły się do uratowania ok. 2500 żydowskich dzieci. Uhonorowana za swoje bohaterstwo tytułem sprawiedliwej wśród Narodów Świata, damą Orderu Orła Białego oraz Orderu Uśmiechu.
Kardynał Karol Wojtyła – po obraniu w 1978 r. Papieżem Kościoła Rzymsko-Katolickiego przyjął imię Jan Paweł II został beatyfikowany w 2011r. a trzy lata później kanonizowany przez urzędującego papieża Franciszka i emerytowanego papieża Benedykta XVI.

W naszych obchodach zwanych Bojkowskim wrześniem znajdą się z pewnością elementy nawiązujące do części tych wydarzeń. Jak każdego roku tak i obecnie, uroczystość składać się będzie z trzech wydarzeń – alert, Msza św. oraz wydarzenia kulturalne. Każdy z tych elementów doskonale łączy się ze 100-leciem obchodów niepodległości motywując do refleksji nad naszą tożsamością.

Alert – 1 września o godz. 4:45 przy grobach Westerplatczyków z Bojkowa zabrzmi dźwięk pieśni Hymn konfederatów barskich. Będzie okazja do wspomnienia wszystkich żołnierzy walczących o niepodległą Polskę. W czasie apelu wyróżnieni zostaną także obywatele II Rzeczpospolitej pomordowani przez UPA i OUN w czasie ludobójstwa na Kresach. Wartę honorową wystawią Żołnierze AGAT, Grupy Operacyjnej Śląsk oraz Strażacy z Ochotniczej Straży Pożarnej w Bojkowie.
Ważną informacją dla wybierających się na wydarzenie jest to, że groby żołnierzy znajdują się nieopodal siebie lecz w dwóch różnych miejscach.
Po alercie 1 września około godziny 5:30 zapraszamy na spotkanie przy porannej kawie. Będzie to miła okazja do spędzenia czasu we wspólnym gronie. Miejscem spotkania jest siedziba Rady Osiedla Bojków – I piętro w budynku poczty, ul. Łanowa 2 w Bojkowie. To zaledwie 250 metrów od cmentarza w kierunku placu przy kościele.

Msza Święta – 2 września o godz. 16:00 w parafii pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Bojkowie dziękczynienie za tych, którzy na przestrzeni lat stawali w obronie wolnej Rzeczpospolitej.

Wydarzenie kulturalne – 2 września o godz. 17:15 w Szkole Podstawowej nr 8 w Gliwicach Bojkowie odbędzie się koncert zespołu ANTYRAMA zatytułowany „Jeszcze skrzydła dawnej chwały mogą unieść nas”. Uczniowie i absolwenci Liceum Ogólnokształcącego Nr 6 w Bielsku-Białej razem z opiekunem Panią mgr Aleksandrą Kluz poprowadzą słuchaczy muzyczną opowieścią po słowach Wolność, Ojczyzna, Młodość, Pamięć.

Wielką wartością obchodów Bojkowskiego września stanowi zaangażowanie młodzieży, która tworzy swoisty łańcuch pokoleń. Dzięki ich wolontariatowi wydarzenie staje się, dynamiczniejsze i nabiera młodzieńczej pasji.

Polecamy także odcinek programu „Soldiers” poświęcony Westerplatczykom z Bojkowa: